Monday, July 28, 2014

လီဆယ္မႈတဲ့လား

လူမႈကြန္ရက္ မီဒီယာတစ္ခုျဖစ္သည့္ သစ္ထူးလြင္၀က္ဘ္ဆိုက္တြင္ ေဖာ္ျပခဲ့ေသာ “ဘာသာျခား လက္ဖက္ရည္ဆိုင္ပိုင္ရွင္ ညီအစ္ကုိႏွစ္ဦးက ဗုဒၶဘာသာ အမ်ဳိးသမီးတစ္ဦးကို အဓမ္ၼျပဳက်င့္ခဲ့သည္”ဟု ဆိုသည့္ မႈခင္းသတင္းတစ္ရပ္မွအစျပဳကာ ဘာသာႀကီး ႏွစ္ခုအၾကား ပဋိပကၡႀကီး ျဖစ္ပြားခဲ့ၿပီးျဖစ္သည္။

ထိုပဋိပကၡႀကီးက ဇူလိုင္လ ၁ ရက္၊ ညေန ၆ နာရီ၀န္းက်င္ မႏၱေလးၿမိဳ႕ ၂၇ လမ္းႏွင့္ ၈၂ လမ္းေထာင့္ရွိ ဆန္းကဖီးလက္ဖက္ရည္ဆိုင္ကို ရဲတပ္ဖြဲ႕၀င္မ်ား လံုၿခံဳေရးယူရာမွ ႏွစ္ဖက္လူအုပ္စုတို႔အၾကား ပဋိပကၡ စတင္ခဲ့ၾကျခင္း ျဖစ္သည္။

သို႔ေသာ္ ပဋိပကၡအစပ်ိဳးခဲ့သည့္ အဓမၼျပဳက်င့္မႈဆိုသည္မွာ လိမ္လည္လီဆယ္တိုင္း တန္းထားသည့္ အမႈျဖစ္ ေၾကာင္း ဇူလိုင္လ ၁၉ ရက္ ရက္စြဲျဖင့္ ျပည္ထဲေရး ၀န္ႀကီးဌာနက ထုတ္ျပန္ရွင္းလင္းခဲ့သည္။

တပ္မေတာ္တြင္ တာ၀န္ထမ္းေဆာင္ခဲ့စဥ္က ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ကုိ လုံၿခံဳေရးတာ၀န္ယူခဲ့ဖူးသည့္ အသက္ ၇၀ အရြယ္ရွိၿပီ ျဖစ္ေသာတုိင္းေဒသႀကီး လႊတ္ေတာ္ကုိယ္စားလွယ္ဦးေက်ာ္က သူ႔ဘ၀တြင္ လီဆယ္တုိင္တန္း
ရာမွတစ္ဆင့္ ဘာသာႀကီးႏွစ္ခုၾကား ႀကီးမားသည့္ ပဋိပကၡမ်ား ျဖစ္ပြားခဲ့ျခင္းမ်ဳိးမႀကံဳ ေတြ႕ခဲ့ဖူးေၾကာင္း ဆုိသည္။

“ကၽြန္ေတာ္ ရန္ကုန္တုိင္း ေနရာေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားကုိ လုံၿခံဳေရးတာ၀န္ယူခဲ့ဖူးပါတယ္။ လီဆယ္တုိင္တန္း ရာကတစ္ဆင့္ဘာသာေရး ပဋိပကၡထိ ျဖစ္သြားတာမ်ဳိးတစ္ခါမွ မႀကံဳခဲ့ဖူးဘူး။ ေနာက္ပုိင္း အသြင္ကူး ေျပာင္း လာတဲ့ ကာလေတြမွာ ႏုိင္ငံေရးအေနအထားအရ စံျပ ျဖစ္ေကာင္းျဖစ္ႏုိင္ပါတယ္။လီဆယ္ တုိင္တန္းမႈဆုိ တာ ျဖစ္ေပၚမႈ အေျခအေနတစ္ရပ္ရပ္ အေပၚမွာဖန္တီးတယ္ဆုိတဲ့သေဘာက ႀကံဳေတြရစၿမဲမုိ႔ မွန္ခ်င္ မွန္မယ္၊ မွားခ်င္မွားမယ္။ ဒါေပမဲ့သတိထားဖုိ႔ေတာ့ လုိမယ္” ဟု ဆုိသည္။

မႏၱေလးၿမိဳ႕တြင္ ပညာေရး၀န္ေဆာင္မႈ လုပ္ငန္းလုပ္ကိုင္ေနသူ ကိုေဇာ္မင္းထြန္းက “လိမ္တိုင္တယ္။ မတိုင္ ဘူးဆိုတာ ျပႆနာ ရဲ႕ အဓိကအခ်က္မဟုတ္ဘူး။ လိမ္တိုင္တာက အခုမွရွိတာလား။ အရင္ကလည္းရွိခဲ့တာ ပဲေလ။ ဒီအမႈမွ အခုလို ဘာေၾကာင့္ ျဖစ္တာလဲ။ အဓိကလုပ္သင့္တာက ေနာက္ကြယ္လရာက္ေရာက္ အေရးယူဖို႔လိုတာ။ အဲဒီလို မလုပ္ႏိုင္ဘူးဆို ကၽြန္ေတာ္တို႔ႏိုင္ငံက စိုးတထိတ္ထိတ္ ျဖစ္ေနရဦးမွာပဲ” ဟု ေျပာသည္။

ထိုလိမ္လည္လီဆယ္တိုင္တန္းသူကို ပ်ဥ္းမနားၿမိဳ႕မရဲစခန္းမွ (ပ)၃၁၂/၂၀၁၄ ျပစ္မႈဆိုင္ရာပုဒ္မ ၄၃၆/ ၅၁၁/ ၁၄၇/ ၁၈၂/၁၀၉ စသည့္ ပုဒ္မမ်ားျဖင့္ အမႈဖြင့္ အေရးယူခဲ့ကာ ပ်ဥ္းမနားၿမိဳ႕နယ္ တရား႐ံုးတြင္ လိမ္လည္လီဆယ္တိုင္တန္းသူ မျဖဴျဖဴ ၀င္း(ခ) ကတံုးမကိုပင္ ဇူလိုင္လ ၂၃ ရက္က ပထမဆံုးအႀကိမ္ ႐ံုးထုတ္ခဲ့ၿပီ ျဖစ္သည္။

သို႔ေသာ္ လီဆယ္တိုင္တန္းမႈမွတစ္ဆင့္ ျဖစ္ပြားခဲ့သည့္ ပဋိပက္ၡႀကီးေၾကာင့္ လူႏွစ္ဦးေသဆံုးခဲ့ရၿပီး ထိခိုက္ဒဏ္ရာရသူ ၁၄ ဦးရွိခဲ့သည္။ ပဋိပကၡတြင္ ပါ၀င္သူ ၄၉ ဦးကိုဖမ္းဆီးထားသည္။ ရွစ္ဦးမွာ ထြက္ ေျပးလြတ္ေျမာက္ေနသည္အထိ ဘာသာေရးအသြင္ေဆာင္သည့္ပဋိပကၡႀကီးအျဖစ္ ႀကီးမားျပင္း ထန္စြာ ေပးဆပ္ခဲ့ရၿပီ ျဖစ္သည္။

မႏၱေလးျဖစ္စဥ္ႀကီးသည္ ျမန္မာႏိုင္ငံအတြင္းျဖစ္ပြားခဲ့သည့္ လူမ်ဳိးေရး၊ ဘာသာေရးပဋိပကၡထဲတြင္ ႐ုပ္ဆိုးအက်ည္းတန္ ဆံုးျဖစ္သည္ဟု ဆိုရေပမည္။

lisaeလူသားခ်င္း ႏွစ္ဦးႏွစ္ဖက္၊ မိသားစုႏွစ္စု အၾကား ပုဂိ္ၢဳလ္ေရးမုန္းတီးမႈကေန လီဆယ္အမႈဖြင့္ တိုင္ၾကားခဲ့ ရာမွတစ္ဆင့္ လႈံ႕ေဆာ္သူ မ်ားေၾကာင့္ ဘာသာေရး၊ လူမ်ဳိးေရး အသြင္ေဆာင္သည့္ ပဋိပကၡ ျဖစ္ပြားခဲ့ရ သည္အထိ ျဖစ္ခဲ့ရျခင္းေၾကာင့္ ျဖစ္သည္။

လီဆယ္တုိင္တန္းမႈျဖစ္စဥ္မွာ ဇြန္လ ၂၈ ရက္၊ ည ၁၀ နာရီက မႏၱေလးၿမိဳ႕ ၂၈ လမ္းႏွင့္ ၈၂ လမ္းေထာင့္ရွိ ဆန္းကဖီးလက္ ဖက္ရည္ဆိုင္ရွိ ဆိုင္၀န္ထမ္းျဖစ္သူ မစိုးစိုး က ဆိုင္ပိတ္သိမ္းေနစဥ္ ဆိုင္ရွင္ဦး ဆန္းေမာင္ ႏွင့္ဦးေန၀င္းတို႔ ညီအစ္ကိုႏွစ္ဦးက ေနျပည္ေတာ္ရွိ လက္ဖက္ရည္ဆိုင္အသစ္တြင္ အလုပ္ရမည္ဟုဆိုကာ ေခၚေဆာင္သြားခဲ့ၿပီး ဇြန္လ၂၉ရက္၊ နံနက္ ၃ နာရီတြင္ ပ်ဥ္းမနား-ေတာင္ညိဳ ကားလမ္းေဘး၌ ကားကိုရပ္ ကာ အဓမၼျပဳက်င့္၍ တိမ္းေရွာင္ သြားၾကသည္ဟု ပ်ဥ္းမနားရဲစခန္းတြင္ လီဆယ္တိုင္ၾကားခဲ့သည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံမွ ရဲတပ္ဖြဲ႕၀င္မ်ားသည္ သတင္းမီဒီယာမ်ားအေပၚ မႈခင္းသတင္း မ်ားထုတ္ျပန္မႈကို ၂၀၁၄ ခုႏွစ္၊ ဇန္န၀ါရီ လမွစတင္ကာ ကန္႔သတ္မႈမ်ားရွိခဲ့ၿပီး အဓမ္ၼ ျပဳက်င့္သည့္သတင္းမ်ားကိုမူ လံုး၀ ထုတ္ ျပန္မႈမ်ဳိး မရွိေတာ့ပါေပ။

သို႔ေသာ္ ကန္႔သတ္ထားသည့္ၾကားမွာ ပ်ဥ္းမနားၿမိဳ႕တြင္ လီဆယ္တိုင္ၾကားခဲ့သည့္ အဓမၼျပဳက်င့္မႈမွာ ျပင္ပ သို႔ မည္သုိ႔မည္ပံု ေပါက္ၾကားသြားသနည္းဆိုသည့္ အခ်က္ မွာလည္း ေမးခြန္းထုတ္စရာတစ္ခု ျဖစ္ေန ပါသည္။

ယင္းသုိ႔ မႏၱေလးၿမိဳ႕တြင္ လူမ်ဳိးေရး၊ ဘာသာေရးပဋိပကၡျဖစ္ပြားခဲ့ၿပီး ႏွစ္ပတ္ေက်ာ္ၾကာျမင့္လာမွသာ ျပည္ ထဲေရး ၀န္ႀကီး ဌာနမွထုတ္ျပန္သည့္ ထုတ္ျပန္ခ်က္ထဲတြင္ အဓမ္ၼျပဳက်င့္ခံရသည့္ မစိုးစိုးမွာ အမည္ ရင္းမဟုတ္ေၾကာင္း၊ ဟာဂ်ီထြန္းထြန္းဆိုသူက ဦးဆန္းေမာင္ႏွင့္ ဦးေန၀င္းတို႔ အေပၚ ပုဂ္ၢိဳလ္ေရးမုန္း တီးမႈ ေၾကာင့္ ျပစ္ဒဏ္ႀကီးစြာက်ခံႏိုင္သည့္ အမႈတစ္ခုျဖင့္ လီဆယ္တိုင္ၾကားရန္ ရဲထြဋ္(ခ)သူရရဲထြဋ္ထံ အကူ အညီေတာင္းခံခဲ့ရာ မျဖဴျဖဴ၀င္း (ခ) ကတုံးမက ခင္ပြန္းသည္ေထာင္က်သျဖင့္ ေငြလိုေနသည့္ မျဖဴျဖဴမင္း (ခ)ကတံုးမကို ေငြက်ပ္ ၁၀ သိန္းေပးမည္ဟု ဆိုကာ လီဆယ္တိုင္တန္းရန္ ေစခိုင္းခဲ့ျခင္း ျဖစ္ သည္ဟု ရွင္းလင္း ေဖာ္ျပထားသည္။

မႏၱေလးၿမိဳ႕တြင္ျဖစ္ပြားခဲ့သည့္ ပဋိပကၡႏွင့္ပတ္သက္ၿပီး ျပည္ထဲေရး၀န္ႀကီးဌာနမွ ထုတ္ျပန္သည့္ ထုတ္ျပန္ ခ်က္သည္အခ်ိန္ ယူလြန္းသည္ဟု ေ၀ဖန္မႈမ်ားရွိေနၿပီး ရဲတပ္ဖြဲ႕၀င္မ်ားသည္လည္း စတင္ျဖစ္ပြားသည့္ အခ်ိန္ကတည္းက လ်င္ျမန္စြာ စံုစမ္းထုတ္ျပန္ခဲ့လွ်င္ ျပႆနာႀကီးထြားလာသည္ အထိ ျဖစ္မ လာႏိုင္ေၾကာင္း ေရွ႕ေနဦးကိုနီက သုံးသပ္ေျပာသည္။

“ဒီကိစၥနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး ရဲကစံုစမ္းတဲ့ေန ရာမွာ ဒီေလာက္အထိ အခ်ိန္ယူစရာ မလိုဘူး။ စျဖစ္တဲ့အခ်ိန္က တည္းက ခပ္ျမန္ျမန္ စံုစမ္းၿပီးထုတ္ျပန္ရင္ ဒီေလာက္အထိျဖစ္မလာဘူး။ ရဲေတြက အခုလိုထုတ္ျပန္မႈမ်ိဳး မလုပ္ႏိုင္ေသးရင္ေတာင္ အဲဒီဆိုင္မွာ ဗုဒ္ၶ ဘာသာမိန္းကေလး မရွိပါဘူးဆိုတာကို ေစာေစာထုတ္ျပန္ႏိုင္ ခဲ့ရင္ လႈံ႕ေဆာ္သူေတြအတြက္လည္း လႈံ႕ေဆာ္ဖို႔ခက္သြားမယ္။ မႏၱေလးမွာ ဒီအမႈကို အေၾကာင္းျပ ၿပီး ေသေသခ်ာခ်ာ လႈံ႕ေဆာ္မႈေတြလုပ္ေနတဲ့ အခ်ိန္မွာ ပြင့္ပြင့္လင္းလင္းေထာက္ျပၿပီးေစာေစာထုတ္ျပန္ခဲ့ဖုိ႔ လုိတယ္” ဟု ၎က ေျပာသည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ ယခုကဲ့သို႔လီဆယ္တိုင္ တန္းမႈမွတစ္ဆင့္ လူမ်ိဳးေရး၊ ဘာသာေရး ပဋိပကၡျဖစ္ပြားခဲ့ရသည္ မွာ ျဖစ္ေတာင့္ ျဖစ္ခဲျဖစ္စဥ္မ်ဳိးျဖစ္ကာ ရဲတပ္ဖြဲ႕၀င္မ်ားသည္ အဓမၼျပဳက်င့္မႈတစ္ခုကို စစ္ေဆးသည့္အခါ အနည္းဆံုးအခ်ိန္တစ္ပတ္မွ ႏွစ္ပတ္အထိယူရၿပီး က်ဴးလြန္စဥ္က ၀တ္ဆင္ထားသည့္ အ၀တ္အစားတြင္ သုတ္ပိုးရွိ၊မရွိကို ဓာတ္ခြဲစစ္ေဆးရသည္ဟု ေနျပည္ေတာ္ရဲတပ္ဖြဲ႔မွဴး႐ံုး မႈခင္းဌာနမွ ဒု-ရဲအုပ္ တစ္ဦးက ေျပာသည္။

“မ်ားေသာအားျဖင့္ လီဆယ္ၿပီးတိုင္တဲ့ အမႈက မုဒိမ္းမႈနဲ႔တိုင္တာမ်ားတယ္။ သူတို႔ခ်င္း ပုဂ္ၢိဳလ္ေရးမုန္းတီး လို႔လုပ္တာ။ တစ္ခါတေလက်ေတာ့လည္း ကၽြန္ေတာ္တို႔အေနနဲ႔ မဟုတ္မွန္းသိေသာ္လည္း အမႈဖြင့္ေပးရ တာေတြ ရွိတယ္။ ၿပီးေတာ့မွ လီဆယ္ တိုင္တန္းမႈနဲ႔တိုင္တဲ့သူကို တရားျပန္စြဲတာ။ တိုင္တဲ့သူအတြက္က လည္း သူ႔မွာအရွက္ကြဲခံၿပီးတိုင္ရတဲ့အတြက္ အမႈဖြင့္ေပးၿပီးမွ စစ္ရတယ္” ဟု ၎က ေျပာသည္။

ျမန္မာတစ္ႏိုင္ငံလံုးရွိ ရဲစခန္းအခ်ဳိ႕တြင္ အဓမ္ၼျပဳက်င့္မႈႏွင့္ စပ္လ်ဥ္းၿပီး လီဆယ္တိုင္တန္းမႈမ်ဳိး ႏွစ္စဥ္ ရွိခ့ဲ ေသာ္လည္း ရာခိုင္ႏႈန္း အလြန္နည္းပါးကာ လီဆယ္တိုင္တန္းမႈမွ တစ္ဆင့္ဘာသာေရး၊ လူမ်ဳိးေရး ပဋိပကၡ ျဖစ္ပြားခဲ့ရျခင္းမွာ မႏၱေလးပဋိပကၡသည္ ပထမဆံုးအႀကိမ္ ျဖစ္သည္။

ဦးေက်ာ္က “ရဲေတာ့ လုပ္လိုက္တာ အမႈဘယ္ေလာက္ခိုင္မာမႈ ရွိလဲမရွိလဲဆိုတာ သူတို႔အေပၚမွာ မူတည္ တယ္။ ဒီေန႔ ႏိုင္ငံကို တည္ျငိမ္ေရးကိုထိပါးႏိုင္တဲ့ အေနအထားေတြက ဘာသာေရးနဲ႔ လူမ်ဳိးေရးက ကၽြန္ ေတာ္တို႔ တကယ့္ကို ေခတ္စားေနတာေတြ ျဖစ္ေနတယ္။ အဲဒါကို ကၽြန္ေတာ္တို႔ စနစ္တက် ကိုင္တြယ္ဖို႔လို တယ္။ အဲဒီလို ပဋိပကၡျဖစ္ႏိုင္တဲ့ ေဒသေတြမွာ အတတ္ႏိုင္ဆုံး ကိုင္တြယ္ဖို႔လိုတယ္။ ရဲကလည္းေပါ႔ပ်က္ ပ်က္ပဲ ဘယ္ေတာ႔မွာ အေလးထားတာ မဟုတ္ဘူး။ ကၽြန္ေတာ္တို႔ႏိုင္ငံ လုံၿခဳံေရးအတြက္ ဘယ္ေလာက္ အေရးႀကီးတယ္ဆိုတာကို သူတို႔ေခါင္းထဲထည့္ခ်င္မွထည့္မယ္” ဟု ေျပာသည္။

အဓမၼျပဳက်င့္မႈတစ္ခုကို စစ္ေဆးရာတြင္ အနည္းဆံုး အခ်ိန္တစ္ပတ္မွ ႏွစ္ပတ္အထိယူရသည္မွာ ေယဘုယ် သာျဖစ္ၿပီး တရား၀င္ထုတ္ျပန္ထားသည့္ ဥပေဒအရ အခ်ိန္တစ္လအထိ ယူခြင့္ရွိေသာ္လည္း ယခုကဲ့သို႔ ပဋိပကၡျဖစ္ပြားေနသည့္အခ်ိန္တြင္ ရဲ၀န္ထမ္းမ်ားက ပိုမိုအားထုတ္လုပ္ေဆာင္သင့္သည္ဟု ေရွ႕ေနဦးကိုနီ က ေျပာသည္။

“အခု အမႈျဖစ္ၿပီး သံုးပတ္ေလာက္ၾကာမွ ထုတ္ျပန္ခ်က္ထုတ္တယ္။ ဥပေဒအရဆိုရင္ အမႈတစ္ခုကို တစ္လ အထိ စစ္လို႔ရတယ္။ ဒါေပမဲ့ မႏၱေလးၿမိဳ႕ႀကီး ျပာက်ေတာ့မယ့္ အေျခအေန ျဖစ္ေနတဲ့အခ်ိန္မွာ ျမန္ျမန္ စစ္ၿပီး ဒါဟာ မဟုတ္ဘူးလုိ႔ ျမန္ျမန္ထုတ္ျပန္သင့္တယ္။ အေရးႀကီးေနတဲ့ အခ်ိန္ေလ”ဟုလည္း ၎က ေျပာသည္။

၂၀၁၂ ခုႏွစ္ေနာက္ပိုင္း ျမန္မာႏိုင္ငံ အတြင္း ျဖစ္ပြားခဲ့သည့္ ဘာသာေရး၊ လူမ်ဳိးေရးပဋိပကၡတိုင္းမွာ ဗုဒၶဘာသာ၀င္မ်ားႏွင့္ အစၥလာမ္ဘာသာ၀င္မ်ားအၾကား ျဖစ္ပြားခဲ့သည့္ ပဋိပကၡမ်ားသာျဖစ္ေနၿပီး ထုိ ပဋိပကၡမ်ား၏ေနာက္ကြယ္တြင္ လူတစ္စု၊ အဖြဲ႕အစည္းတစ္ခု ပါ၀င္ပတ္သက္ေနသည္ဟုလည္း သမၼတ ဦးသိန္းစိန္ကိုယ္တိုင္ ထုတ္ေဖာ္ေျပာၾကားခဲ့ၿပီး ျဖစ္သည္။

ယခုမႏၱေလးၿမိဳ႕တြင္ ျဖစ္ပြားခဲ့သည့္ ပဋိပကၡမွာလည္း လူတစ္စု၏ လႈံ႕ေဆာ္မႈေၾကာင့္ ႀကီးထြား လာခဲ့ျခင္း ျဖစ္ေသာ္လည္း ယင္းသို႔လႈံ႕ေဆာ္ေနသူမ်ားကို ထိေရာက္သည့္ အေရးယူမႈမ်ဳိး လုပ္ေဆာင္ႏိုင္ျခင္း မရွိေသး ပါ။

မႏၱေလးၿမိဳ႕တြင္ ဇူလိုင္လ ၂ ရက္၊ ညပိုင္းက ေသဆံုးခဲ့သူ ဦးထြန္းထြန္း၏စ်ာပန အခမ္းအနားကို ဇူလိုင္လ ၄ ရက္ မြန္းလြဲ ပိုင္းတြင္ ေအးရိပ္မြန္သုသာန္သို႔ ပို႔ေဆာင္ သၿဂႋဳလ္အၿပီး လူတစ္စုသည္ တုတ္၊ ဓားမ်ား ကိုင္ေဆာင္၍ လမ္းမေပၚတြင္လွည့္ပတ္သြားလာေနမႈကို ရဲတပ္ဖြဲ႕၀င္မ်ားက အေရးယူေဆာင္ရြက္ျခင္း မရွိဘဲ ရပ္ၾကည့္ေနသည့္အေပၚ ၿမိဳ႕ခံလူထုကလည္းအျမင္ေစာင္းေနၾကသည္။

၂၀၁၂ ခုႏွစ္ေနာက္ပိုင္းျဖစ္ပြားခဲ့သည့္ ပဋိပကၡတိုင္းတြင္ လႈံ႕ေဆာ္သူမ်ားကို အေရးယူႏိုင္ခဲ့ျခင္းမရွိေသာ္ လည္း ယခု မႏၱေလး ပဋိပကၡတြင္ လႈံ႕ေဆာ္အၾကမ္းဖက္သူဟု ယူဆရသည့္ လူဦးေရ ၄၀ ေက်ာ္ ဖမ္းဆီး ထိန္းသိမ္းထားခဲ့သည္။

မႏၱေလးပဋိပကၡတြင္ လံႈ႕ေဆာ္အၾကမ္းဖက္သူဟု ယူဆရသူမ်ားကိုဖမ္းဆီးထိန္းသိမ္းထားသည့္အေပၚ မႏၱေလးၿမိဳ႕ခံတစ္ဦး က “အခု ရဲေတြဖမ္းထားတယ္ဆိုတဲ့ သူေတြက အထင္နဲ႔မွန္းၿပီး ဖမ္းထားတာပါ။ အဲဒီအထဲမွာ တကယ္လႈံ႕ေဆာ္တဲ့သူေတြလည္း ပါခ်င္ပါမယ္။ ဒါေပမဲ့ တကယ္ လံႈ႔ေဆာ္ခဲ့တဲ့သူ ဟုတ္သ လားမဟုတ္လားဆိုတာကို တိတိပပေဖာ္ထုတ္အေရးယူႏိုင္တာမ်ဳိး မရွိေသးပါဘူး” ဟု ေျပာသည္။ ပဋိပကၡမ်ား စတင္ျဖစ္ပြားရသည့္အေျခခံအေၾကာင္းတရားသည္ ထိလြယ္ရွလြယ္သည့္ ကိစၥရပ္မ်ားကို အေျခခံၿပီး လိင္ပိုင္းဆိုင္ရာ အၾကမ္းဖက္မႈမွတစ္ဆင့္ လႈံ႕ေဆာ္သူမ်ားေၾကာင့္ ျပႆနာႀကီးထြားလာခဲ့ရသည္ အထိ ျဖစ္ခဲ့သည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ ၂၀၁၂ ခုႏွစ္၌ အဓမ္ၼမႈ ၆၅၄ မႈအနက္ ကေလးသူငယ္ အဓမၼမႈ ၃၃၆ မႈ၊ ၂၀၁၃ ခုႏွစ္ တြင္ ၇၃၄ မႈအနက္ ကေလးသူငယ္မႈ ၃၁၅ မႈ၊ ၂၀၁၄ ခုႏွစ္၊ ဇူလိုင္လ ၁၄ ရက္အထိ အမႈေပါင္း ၄၀၈ မႈအနက္ ကေလးသူငယ္မႈ ၁၈၀ မႈ ျဖစ္ပြားခဲ့သည္။

ျမန္မာတစ္ႏိုင္ငံလံုးတြင္လည္း ၂၀၀၃ ခုႏွစ္မွ ၂၀၁၃ ခုႏွစ္အထိ ၁၀ ႏွစ္တာကာလအတြင္း အဓမၼျပဳက်င့္မႈ ၄,၆၉၈ မႈ ျဖစ္ပြားခဲ့ကာ တိုင္းႏွင့္ျပည္နယ္အလိုက္ အဓမၼျပဳ က်င့္မႈမ်ားသံုးသပ္ခ်က္အရ ကယားျပည္နယ္ သည္ ျဖစ္ပြားမႈအနည္းဆံုးျဖစ္ၿပီး ရန္ကုန္တိုင္းေဒသႀကီးမွာ အမ်ားဆံုး ျဖစ္ပြားခဲ့သည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ျဖစ္ပြားခဲ့သည့္ လူမ်ဳိး ေရး၊ ဘာသာေရးအေၾကာင္းျပ ပဋိပကၡမ်ားသည္ သမၼတဦးသိန္း စိန္ ျပည္ပခရီး ထြက္ခြာေနခ်ိန္၊ ျပည္ပခရီးစဥ္မွ ျပန္လည္ေရာက္ရွိခ်ိန္တို႔တြင္ အမ်ားဆံုးျဖစ္ပြားေလ့ရွိၿပီး မႏၱေလးတြင္ ျဖစ္ပြားခဲ့သည့္ ပဋိပကၡမွာလည္း သမၼတဦးသိန္းစိန္ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံသို႔ သြားေရာက္သည့္ခရီး စဥ္မွ ျပန္လည္ ေရာက္ရွိလာၿပီး ေနာက္တစ္ေန႔တြင္ ျဖစ္ပြားခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ တရားစီရင္ေရးစနစ္မွာ လက္ရွိအခ်ိန္အထိ အဆိုးရြားဆံုး အေနအထားတြင္ရွိေနၿပီး ဥပေဒ အတိုင္း လုပ္ ေဆာင္မႈအပိုင္း၌လည္း အားနည္းလ်က္ ရွိေနသည္။ လူမ်ဳိးေရး၊ ဘာသာေရး ပဋိပကၡ ေသြး ထိုးလံႈ႕ေဆာ္မႈမ်ားတြင္လည္း တရားဥပေဒအရ ထိေရာက္စြာအေရးယူမႈမရွိဘဲ မင္းမဲ့စ႐ိုက္ျဖစ္ေစရန္ အခြင့္အေရး ေပးထားသကဲ့သို႔ ျဖစ္ေနေပသည္။ ယခုကဲ့သို႔ လီဆယ္တိုင္တန္းမႈမွတစ္ဆင့္ ဘာသာေရး၊ လူမ်ဳိးေရး ပဋိပကၡ ျဖစ္ပြားရျခင္းမွာ ျမန္မာ ႏိုင္ငံအတြက္၊ လူမ်ဳိးအတြက္၊ ဘာသာအတြက္မ်ားစြာ ထိခိုက္ နစ္နာရသည္။

ရဲတပ္ဖြဲ႕၀င္မ်ားသည္ မႏၱေလး ပဋိပကၡျဖစ္ပြားေနစဥ္အခ်ိန္တြင္ လိုအပ္သည့္အင္အားကို အသံုးမျပဳခဲ့သည့္ ကိစ္ၥ အေပၚ ေမးခြန္းထုတ္စရာျဖစ္ေနၿပီး လက္ပံေတာင္းေတာင္အေရး၊ မလက္တိုေက်းရြာ အေရးတို႔တြင္ အင္အားသံုးအေရးယူမႈမ်ား ရွိခဲ့သလို ယခုမႏ္ၲေလးကိစၥတြင္ အင္အားသံုးအေရးယူမႈမ်ဳိး မရွိခဲ့ပါ။

ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ျဖစ္ပြားခဲ့သည့္ ပဋိပက္ၡ မ်ားမွာ စတင္မျဖစ္ပြားမီကတည္းပင္ တားဆီးႏိုင္သည့္ အေျခ အေနတြင္ရွိေနၿပီး ယင္းသို႔ မတားဆီးႏိုင္ပါကလည္း လႈံ႕ေဆာ္ေနသည့္အခ်ိန္တြင္ လႈံ႕ေဆာ္သူမ်ားကို ထိထိေရာက္ေရာက္ အေရးယူသင့္သည္။

“ကၽြန္ေတာ့္အေနနဲ႔ေျပာရရင္ အေရးယူမႈအပိုင္းမွာ အားနည္းေနပါေသးတယ္။ ၂၀၁၂ ခုႏွစ္ကတည္းက ဆက္တုိက္ျဖစ္ပြား ခဲ့တဲ့ပဋိပက္ၡေတြမွာ တကယ္လႈံ႕ေဆာ္တဲ့ သူေတြ ကို အခုထိ မေဖာ္ထုတ္ႏိုင္ေသးဘူး။ အခုျဖစ္တဲ့ကိစ္ၥကလည္း မဟုတ္တာကို အဟုတ္လုပ္ၿပီး လႈံ႕ေဆာ္ေနတာ။ ျဖစ္ခဲ့ တာေတြအားလံုး ကို ျပန္ၾကည့္လိုက္ရင္ မျဖစ္ခင္ကတည္းက တားလို႔ရတဲ့ ဟာေတြခ်ည္းပဲ။ ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ တရားဥပေဒစိုးမိုး မႈ အရမ္း အားနည္းေနေသးတယ္လုိ႔ ျမင္တယ္” ဟုေရွ႕ေနဦးကိုနီက ေထာက္ျပေျပာဆုိသည္။

ရဲတပ္ဖြဲ႕၀င္မ်ားကိုလည္း (EU) က ျပည္သူဗဟိုျပဳ ရဲလုပ္ငန္းစဥ္ေခါင္းစဥ္ျဖင့္ ပဋိပကၡမ်ားေျဖရွင္းကိုင္ တြယ္ပံု၊ လူစုလူေ၀း အားစနစ္တက် ထိန္းသိမ္းျခင္းအပိုင္းမ်ား၊ ရဲတပ္ဖြဲ႕၏အုပ္ခ်ဳပ္ေရးႏွင့္ တာ၀န္ယူမႈ စသည္တို႔ကို သင္တန္းပို႔ခ်ေနစဥ္ ကာလအတြင္း မႏၱေလးပဋိပကၡ ျဖစ္ပြားခဲ့ျခင္း ျဖစ္သည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံအတြင္းရွိ ရဲတပ္ဖြဲ႕၀င္မ်ားကို ဥေရာပသမဂၢ (EU) က ၂၀၁၃ ခုႏွစ္၊ စက္တင္ဘာလမွစတင္ကာ ၂၀၁၅ မတ္လ အထိ (၁၈)လၾကာသည့္ အထက္ပါသင္တန္းကို ယူ႐ို ၁၀ သန္း (က်ပ္ ၁၃ ဒသမ ၂ ဘီလီ ယံခန္႔) အကုန္က်ခံ ပို႔ခ်ေနခ်ိန္လည္း ျဖစ္သည္။

ဘာသာေရးကို အေၾကာင္းျပကာ ျဖစ္ပြားလာသည့္ ပဋိပကၡမ်ားမွာ အစိုးရသစ္ တက္ေရာက္လာၿပီးေနာက္ ပိုင္း မၾကာခဏ ျဖစ္ပြားေနခဲ့ၿပီး လာမည့္ကာလမ်ားတြင္လည္း ပဋိပကၡမ်ား ထပ္မံျဖစ္ပြားလာႏုိင္သည္ဆို သည့္ ေကာလာဟလမ်ားမွာလည္း ပ်ံ႕ႏွံ႕လ်က္ ရွိသည္။

မည္သို႔ပင္ဆိုေစ မႏ္ၲေလးပဋိပက္ၡ ျဖစ္ ပြားခဲ့သည့္ဂယက္မွာ မႏၱေလးၿမိဳ႕ေန ျပည္သူမ်ား လက္ရွိအခ်ိန္အထိ ခံစားေနရဆဲပင္ ျဖစ္သည္။ ပဋိပကၡျဖစ္ပြားစဥ္က ထုတ္ျပန္ခဲ့သည့္ ပုဒ္မ ၁၄၄၊ ညမထြက္ရအမိန္႔ကို ည ၉ နာရီမွ နံနက္ ၅ နာရီအထိ ၿမိဳ႕နယ္ ေျခာက္ခုတြင္ ဇူလိုင္လ ၃ ရက္ ထုတ္ျပန္ ခဲ့သည္။

ယင္းသို႔ သတ္မွတ္ထားခဲ့ရာမွ ဇူလိုင္လ ၂၁ ရက္က ညမထြက္ရအမိန္႔ကို နံနက္ပိုင္း ႏွစ္နာရီ ေျဖေလွ်ာ့ေပး လိုက္ျခင္းေၾကာင့္ ခရီးသြားျပည္သူမ်ားအတြက္ အဆင္ေျပမႈ အနည္းငယ္ရွိလာေသာ္လည္း လမ္းေဘးေစ်း သည္မ်ားျဖစ္သည့္ အေျခခံလူတန္းစားမ်ား အတြက္ အဆင္မေျပေသးပါ။

“အခု ပုဒ္မ ၁၄၄ ကို နံနက္ပိုင္း ႏွစ္နာရီ ေလွ်ာ့ေပးတယ္။ ဒါေပမဲ့ လမ္းေဘး ေစ်းေရာင္းရတဲ့ ေစ်း သည္ ေတြအတြက္က ညပိုင္းကိုပဲ အဓိကထားၿပီးေရာင္းေနရတာ။ ညဘက္ ၉ နာရီ ေနာက္ဆံုး အိမ္ျပန္ရတာ ဆိုေတာ့ သူတို႔အတြက္ စီးပြားေရး အရမ္း ထိခိုက္တယ္။ မနက္ပိုင္းေျဖေလွ်ာ့ေပး လိုက္တဲ့အတြက္လည္း ေကာင္းပါတယ္။ ၀ါတြင္း ကာလမွ သံဃာေတာ္ေတြအတြက္ အ႐ုဏ္ဆြမ္းႂကြ ရတာေတြအတြက္ အဆင္ေျပ သြားတာေပါ့” ဟု မႏၱေလး ၿမိဳ႕ခံတစ္ဦးက ေျပာသည္။

မႏၱေလးၿမိဳ႕တြင္ျဖစ္ပြားခဲ့သည့္ ဘာသာေရး၊ လူမ်ဳိးေရးပဋိပကၡၾကား ေျမစာပင္ ျဖစ္ခဲ့ရသည္မွာ မႏၱေလးၿမိဳ႕ ေနျပည္သူလူထုမ်ားသာျဖစ္ၿပီး အဓိကထိခိုက္ခဲ့သည္မွာ လက္လုပ္လက္စား အေျခခံလူ တန္းစားမ်ားသာ ျဖစ္သည္။

ဦးေက်ာ္က “တိုင္းျပည္အတြက္ ထိခိုက္နစ္နာသြားတဲ့ျဖစ္ရပ္ေတြက အႏုတ္လကၡဏာျပတဲ့ဟာေတြက ၀မ္းနည္းစရာေတြကေတာ့ ေကာင္းတာေပါ့ဗ်ာ။ အဲဒီေတာ့ ဒါေတြမျဖစ္ေအာင္ ကၽြန္ေတာ္တို႔ ဘယ္လို ထိန္းသိမ္းမလဲ။ ဒီျပႆနာေတြရွိလာျပီဆုိရင္ အေရးႀကီးဆုံးက ရဲစခန္းမွာပဲ တာ၀န္ရွိတယ္ေပါ႔ဗ်ာ။ လုံၿခဳံေရး၊ ဘာသာေရးနဲ႔ ပတ္သက္လာတဲ့ ျပႆနာေတြကို စနစ္တက် ကိုင္တြယ္ဖို႔ အေရးႀကီးတယ္။ ရဲေတြက ေပါ႔ပ်က္ ပ်က္ေနတာ မ်ားတယ္။ ပိုက္ဆံ ေပးရင္ လုပ္ေပးမယ္ဆိုတာမ်ဳိးေတြ ျဖစ္ေနတယ္။ ကၽြန္ေတာ္တို႔ သဃၤန္း ကၽြန္းမွာကိုယ္ေတြ႕အေနအထားေတြ အမ်ားႀကီးပဲ” ဟု သုံးသပ္ထားသည္။
ၿဖိဳးေဝလင္း၊ ေက်ာ္စြာ၀င္း
Mizzima - News in Burmese

0 comments:

Post a Comment